در حوزه پزشکی ورزشی، آشنایی با بیماریهای خاص و صعبالعلاج ( مانند هموفیلی، تالاسمی، اوتیسم، MS و … ) از اهمیت بسزایی برخوردار است، زیرا این اختلالات میتوانند به طور مستقیم بر ایمنی حین فعالیتهای ورزشی، سطح عملکرد ورزشی، فرآیند ریکاوری و تدوین نسخه ورزشی، تأثیرگذار باشند.
رویکرد پزشکی ورزشی در مواجهه با این ورزشکاران، بر ارزیابی فردمحور مبتنی است و شامل بررسی دقیق، تشخیص قطعی، تعیین شدت بیماری، ارزیابی رژیم دارویی مصرفی (با لحاظ اثرات بالقوه بر سیستم قلبی-عروقی، ایجاد خستگی، سرگیجه و یا ریسک افت فشار خون شریانی)، وضعیت سیستمهای درگیر (اسکلتی-عضلانی، عصبی، تنفسی، قلبی و هماتولوژیک)، و همچنین سابقه بروز عوارض در دورههای فعالیت فیزیکی پیشین میباشد.یکی از ملاحظات کلیدی در بیماریهای خاص، احتمال تشدید علائم در حین فعالیت ورزشی است. به عنوان مثال، در برخی اختلالات نورولوژیک یا نوروموسکولار، ممکن است بروز ضعف، اختلال در تعادل، اسپاسم عضلانی یا کاهش هماهنگی حرکتی تشدید یابد که این امر به نوبه خود، ریسک سقوط و بروز آسیبهای فیزیکی را افزایش میدهد.
همچنین در بیماریهای خونی خاص، از جمله اختلالات انعقادی، مدیریت دقیق ریسک خونریزی و تجویز نسخه ورزشی، نیازمند دقت مضاعف است؛ تمرینات تماسی یا پربرخورد ممکن است برای برخی از این بیماران پرخطر تلقی شوند، در حالی که تمرینات هوازی با شدت کم تا متوسط و تمرینات تقویتی کنترلشده (تحت نظارت)، اغلب قابلیت تطابقپذیری بیشتری دارند .برنامه ورزشی باید در محدودهای طراحی شود که فرد قادر به حفظ اکسیژنرسانی کافی، اجتناب از تشدید علائم بالینی، و دستیابی به ریکاوری ایمن باشد.
